fbpx
  • De Iraanse president Hassan Rouhani schudt de hand van de Russische president Vladimir Poetin. - Foto: Kremlin.ru
  • Israëlnieuws via Whatsapp

  • Nieuws

    ‘Niet veel dat Israël kan doen’

    Yochanan Visser - 26 februari 2016

    Gevolgen van de nucleaire deal met Iran

    Een maand nadat de nucleaire overeenkomst met Iran werd uitgevoerd en sancties tegen het land werden opgeheven is het ‘booming business’ in Teheran.

    Sinds de uitvoering van de deal, lijkt de wereld slechts te kijken naar de economische voordelen van de overeenkomst en een groot aantal voornamelijk Europese landen en bedrijven sloten al lucratieve zakelijke transacties met Iran. Zo werd op zondag 14 februari de eerste olie in vijf jaar van Iran naar Europa verscheept, terwijl eerder Airbus tientallen vliegtuigen aan Iran verkocht.

    Een ander bewijs van de plotselinge economische bloei in Iran is de stijging van de koersen op de aandelenbeurs in Teheran. In een maand tijd zijn die koersen met 25 procent gestegen. De invoering van de deal heeft echter een andere kant waar de media en de Westerse politici over zwijgen maar die grote verontrusting heeft teweeggebracht in Israël en de Arabische wereld.

    Vrij baan voor Iran
    Samantha Power de Amerikaanse ambassadeur bij de Verenigde Naties verdedigde de nucleaire overeenkomst met de Islamitische Republiek tijdens een bezoek aan Israël half februari en zei dat Iran zijn verplichtingen tot nu toe geheel was nagekomen. Power beweerde dat de deal alle wegen naar een Iraans nucleair wapen had afgesneden en zei dat de overeenkomst “veel meer inzicht in het (atoom)programma van Iran geeft dan we eerder hadden.”

    “Dit alles bewijst dat Israël en een groot deel van de Arabische wereld hun geloof in de Verenigde Staten als de dominante regionale macht hebben verloren.”

    “Iran, is natuurlijk nog steeds een bedreiging. Iran ondersteunt terrorisme en Iran ondersteunt partijen in het conflict in Syrië zoals het Assad-regime”, gaf ze later toe. De Amerikaanse VN-ambassadeur liet gemakshalve weg dat de regering Obama onlangs Iran voor de tweede keer in een jaar vrij baan gaf bij zijn pogingen om het Midden-Oosten te domineren. De eerste keer was in Genève vorig jaar juli toen de Amerikanen concessie na concessie deden om de nucleaire overeenkomst met de Mullah’s te redden.

    En de tweede keer was begin februari toen in dezelfde Zwitserse stad de regering Obama een deal sloot met Rusland. Die overeenkomst over een wapenstilstand in Syrië betekende in feite dat men voor het eerst instemde met de continuering van het Assad-regime in het land.

    Die overeenkomst werd overigens dezelfde dag opgeblazen toen de pro-Assadcoalitie begon met het omsingelen van Aleppo, de grootste stad van Syrië, en een belangrijke aanvoerroute naar de rebellen in de stad afsneed. De Russisch-Iraanse samenwerking in het Midden-Oosten en de recente successen van deze pro-Assadcoalitie op het slagveld in Syrië worden nu door Israël en de Arabische staten gezien als de volgende grootste bedreiging voor hun veiligheid.

    Versterking ‘slechtste elementen’
    Dit korte-termijn effect van de uitvoering van de nucleaire overeenkomst met Iran is voorspeld door Omri Ceren de algemeen directeur van The Israël Project, een onafhankelijke educatieve organisatie die informatie over Israël verschaft aan media en beleidsmakers. Ceren heeft de onderhandelingen tussen Iran en de P5+1-landen vanaf het begin gevolgd en was in Genève vorig jaar, toen de deal werd aangekondigd.

    “In eigen land zullen de effecten van de opheffing van de sancties de slechtste elementen van Iran versterken, en vooral de Iraanse Revolutionaire Garde (IRGC) zal er de vruchten van plukken. De Iraanse economie is zodanig gestructureerd dat het bijna onmogelijk is om projecten uit te voeren zonder toestemming en medeweten van de door de IRGC gecontroleerde organen,” zei Ceren.

    “Het vrijgekomen kapitaal zal daarom rechtstreeks stromen naar sectoren die door hen worden gecontroleerd. Buiten de grenzen van Iran, zullen de meevallers naar terroristen en door Iran aangestuurde organisaties gaan die slechts een paar maanden geleden nauwelijks in staat waren om hun opdrachten op het slagveld uit te voeren.

    Zij zullen binnenkort behoorlijke financiële injecties krijgen. Het resultaat zal een langdurige uitbreiding van de sektarische oorlog zijn die de regio verder uit elkaar zal scheuren, iets dat onmiskenbaar in Syrië en Irak al aantoonbaar is. En natuurlijk is er een direct gevaar voor Israël, dat binnenkort een verrijkte IRGC aan haar grens kan verwachten”.

    Bedreiging van Israëls veiligheid
    Ceren voegde eraan toe dat de nucleaire deal met Iran de Israëlische veiligheid bedreigt: “De lange geheime campagne die Israël heeft gevoerd tegen de Iraanse nucleaire progressie zal óf moeten worden ingeperkt óf worden gestopt. Het Iraanse nucleaire programma is nu immers onder internationale sponsoring, en de P5+1-landen hebben zich zelfs verplicht om Iran the helpen bij de voortgang van het nucleaire programma.

    De ‘militaire optie’ is nu zeker van tafel. De deal heeft zelfs Israëls pogingen om zich te verdedigen tegen Hezbollah en andere Iraanse handlangers beschadigd. Niet alleen zijn deze organisaties nu sterker en hebben meer zelfvertrouwen , maar Israël moet ook voorzichtiger tegen hen werk gaan, opdat het niet wordt beschuldigd van pogingen om het met moeite afgesloten verdrag tussen het Westen en Iran ongedaan te maken.”

    Epicentrum
    Ceren’s opvattingen over de gevolgen van de overeenkomst voor Israël worden gedeeld door Yossi Cohen, de nieuwe chef van de Mossad, de geheime dienst van Israël. Cohen waarschuwde vorige maand dat de uitvoering van de overeenkomst met Iran de dreiging voor Israël die uitgaat van de Islamitische Republiek aanzienlijk heeft verhoogd.

    “Israël ligt in het epicentrum van de aardbeving die het Midden-Oosten al jaren doorheen schudt. Fanatiek islamitisch extremisme overspoelt landen, en veroorzaakt hun ondergang. Iran gaat door met het oproepen tot de vernietiging van Israël, terwijl het land haar militaire capaciteiten versterkt en haar greep op de regio versterkt. Iran maakt gebruik van terreurcellen als middel om deze doelen te bereiken”, zei Cohen tijdens zijn eerste toespraak als hoofd van de Mossad in Tel Aviv.

    Iraanse troepen aan de grens
    Een andere deskundige die Ceren’s inzichten deelt over de toenemende gevaren voor Israël sinds de invoering van de nucleaire deal is Michael Doran, een voormalig lid van de staf van het Witte Huis in Washington. Doran zei in een interview met The Jerusalem Post dat wanneer de pro-Assadcoalitie de oorlog in Syrië wint, Israël in een positie komt te verkeren waarin het moeite zal hebben om zich te verdedigen.

    “Israël moet rekening houden met de mogelijkheid dat Iraanse troepen en raketten aan de grens met Syrië zullen verschijnen en er is niet veel dat Israël dan kan doen,” zei Doran.

    Diversificatie strategische partners
    Een van de dingen die Israël wel in stilte heeft gedaan om zich te wapenen tegen de groeiende Iraanse bedreiging is het aangaan van samenwerkingsverbanden op veiligheidsgebied met de Arabische regimes. Wall Street Journal-redacteur Breth Stephens schreef op 16 februari dat Israël blijkbaar samenwerkt met verschillende regimes in het Midden-Oosten.

    “Op zondag, schudde de Israëlische minister van Defensie Moshe Ya’alon publiekelijk handen met het voormalige Saoedische hoofd van de inlichtingendienst prins Turki al-Faisal tijdens een conferentie in München. In januari maakte het Israëlische kabinetslid Yuval Steinitz een reis naar Abu Dhabi, waar Israël een kantoor heeft geopend dat zich bezighoudt met de ontwikkeling van duurzame energie.

    Turkije is bezig met het herstellen van de betrekkingen met Israël en in juni maakten de regeringen in Jeruzalem en Riyad (Saoedi-Arabië) bekend dat er strategische gesprekken tussen de landen plaatsvonden. In maart vertelde de Egyptische president Abdel Fatah al-Sisi de Washington Post dat hij ‘veel’ spreekt met Netanyahu” schreef Stephens.

    Stephens schreef dat Israël ook streeft naar diversificatie van haar strategische partners in reactie op de toegenomen Iraanse dreiging en het Midden-Oosten beleid van de Amerikaanse regering.

    “In oktober ontving Israël de Indiase president Pranab Mukherjee voor een driedaags staatsbezoek. De regering in New Delhi die de afgelopen veertig jaar geen diplomatieke banden met Israël had, staat op het punt drie miljard dollar te besteden aan Israëlische wapens. De Japanse premier Shinzo Abe, die goede banden heeft met Netanyahu, ziet Israël als een model voor economische vernieuwing. De Chinese investeringen in Israël bedroegen vorig jaar 2,7 miljard dollar. In 2010 was dit nog maar 70 miljoen dollar. In 2014 was de Israëlische export naar het Verre Oosten voor het eerst hoger dan die naar de Verenigde Staten.

    Geloof in Amerika verloren
    Wat betreft de Arabische landen die zich bedreigd voelen door de toegenomen Iraanse druk na de uitvoering van de overeenkomst, de meesten van hen zijn nu actief op zoek naar kernwapens, vertelde de Israëlische minister van Defensie, Moshe Ya’alon: “We zien tekenen dat de landen in de Arabische wereld pogingen doet om nucleaire wapens te verwerven. Zij zijn niet bereid zijn om passief toe te kijken terwijl Iran op het punt staat een atoombom te bouwen”, zei hij tijdens een internationale conferentie over veiligheid in München.

    Een andere ontwikkeling die laat zien dat de Arabische landen zeer bezorgd zijn over de toenemende Iraanse dreiging is de investering van miljarden dollars in het moderniseren van hun raketafweer. Een groot deel van de 113 miljard dollar die de Golfstaten afgelopen jaar besteedden aan defensie ging naar raketverdediging, volgens de Britse krant Telegraph. Dit alles bewijst dat Israël en een groot deel van de Arabische wereld hun geloof in de Verenigde Staten als de dominante regionale macht hebben verloren.

    Volgende crisis
    Omri Ceren denkt dat het verre van zeker is dat de volgende Amerikaanse regering in staat zal zijn om het verloren vertrouwen van de Amerikaanse bondgenoten in het Midden-Ooosten terug te winnen. Ook lijkt het lang niet zeker dat de volgende president de nucleaire overeenkomst met Iran ongedaan zal maken.

    “Alle serieuze kandidaten hebben zich gecommitteerd aan een scala opties die veel agressiever zijn dan die van de de huidige regering,” zei Ceren Daarbij moet men denken aan het confronteren van Iran over het illegale ballistische rakettenprogramma of zelfs het opzeggen van het akkoord met Teheran.
    “Echter, geen van de kandidaten heeft een duidelijk beeld gegeven van hoe men denkt de daarop volgende crisis te gaan behandelen. De komende maanden zullen we daar hopelijk meer duidelijkheid over krijgen,”

    Over de auteur