fbpx
  • - Foto: Fraidzjah
  • Israëlnieuws via Whatsapp

  • Nieuws

    Babels toren

    Fraidzjah - 10 april 2018

    De overgrootmoeder van onze jongens viert haar negentigste verjaardag. In goede gezondheid en samen met haar man. Cadeaus vallen in het niet bij deze zegeningen en het grootste kado voor haar zou zijn om haar gehele familie een keer bij elkaar te zien. Dat moet toch wel te regelen zijn.

    Voor iedereen kost het wat moeite maar ook bij ons is er geen denken aan om geen gehoor te geven aan de wens van de oude oma. Hoewel zij in Haifa wonen en dit vanuit de zuidelijke woestijn een lange reis voor ons is. En hoewel de dag ervoor Jonathan met hoge koorts de hele dag in mijn armen ligt en zijn vader aan het eind van de ochtend ook ziek en beroerd naar huis komt. Hoe gaan we dit aanpakken? Overgrootoma teleurstellen zou erg naar zijn en mij niet lekker zitten. Ze ziet haar achterkleinkinderen en ons echt bijna nooit.

    “Het intrigeert me wanneer het effect van de toren van Babel uitgewerkt zal zijn”

    We besluiten de nacht alles op zijn beloop te laten en ’s morgens te doen wat goed is. Jonathan wekt ons vrolijk en dus beginnen we de reis naar het treinstation van Be’er Sheva met alle tekeningen en werkjes die David gemaakt heeft in de tas. Paracetamol in de aanslag en genieten van het groene uitzicht op de lange treinreis naar het noorden. Voor de jongens is dit de allereerste keer in een sneltrein en ze genieten er enorm van.

    Na verloop van tijd komt er een oude dame tegenover ons zitten die geamuseerd hun gekwebbel aanhoord. Ze vraagt naar hun namen en verteld dat zij oma Lea heet. Doorgaand op de aardsmoeders van Israel vraagt zij hen of ze bij oma Rachel, oma Rebekka, of bij oma Naomi op bezoek gaan? David noemt trots alle namen van zijn oma’s. En naar welke plaats rijden de jongens met de trein? “Naar Chaifa” verteld David. Lea verbeterd hem gedecideerd en zegt dat het “Cheifa” is. “Ja, maar mama zegt Chaifa en abba zegt Cheifa” weet David. Gelijk heeft hij. Opgroeiend met twee moedertalen gaat hij nu de verschillen in uitspraak opmerken. In het moderne Hebreeuws is het Cheifá, met de nadruk op de laatste lettergreep. Dan zien we de prachtige Middelandse Zee uit het raam en zijn we er bijna.

    Eveneens voor de allereerste keer leren David en Jonathan blij hun enige achternichtje van een half jaar oud kennen. Overgrootmoeder heeft twee dochters, zes kleinkinderen en drie achterklein kinderen. Tijdens deze familiebijeenkomst kijk ik zo eens rond en met de echtgenoten erbij gerekend zijn we maar met een man of 15. Deze totale familie van 4 geslachten is zo verdrietig klein. De ontzachelijke echo van de Holocaust is hoorbaar en laat me ook dit weekend niet los. Zoals nooit.

    Overgrootmoeder vertelt, herhaalt en vertelt opnieuw van de moeilijke jaren in Rusland voordat zij met haar twee kleine dochters naar Palestina vluchtte. Terwijl ze haar man in de wrede handen van de KGB wist. Als door een wonder volgde er een politiek gearrangeerde vrijlating en bouwden zij in Israël een nieuw bestaan op.

    Thuis spreken zij onderling Russisch, in het dagelijks leven het moderne Hebreeuws en studeerde overgroot moeder tevens Zweeds. Tientallen jaren was zij werkzaam als vertaalster voor het Russische radiostation in Israël. Op school kregen de dochters lessen in het Arabisch dat de tweede taal is in Israel. Zelf spreek ik vooral Nederlands met onze jongens.

    Een familielid hoorde dit weekend deze talenmix eens aan. Naar ik weet is hij niet godsdienstig opgevoed en ik ken hem nauwelijks. Het verbaast me dan ook dat hij een kort persoonlijk gesprek met me voerde. En zomaar ineens, zonder directe aanleiding, mij eigenlijk een vraag stelde die me niet loslaat en ik hier graag deel. Het is moeilijk om dit perfect uit het betekenisvolle Hebreeuws te vertalen naar het Nederlands. Ik hoop dat u de diepere betekenis kunt proeven van deze gedachtengang van een Joodse man die met beide benen in het volle leven staat en een enorm volle rugzak van historie draagt.

    “Het intrigeert me wanneer het effect van de toren van Babel uitgewerkt zal zijn”

    Genoeg gedachtenstof voor een lange treinreis terug in de donkere nacht.

    Over de auteur