fbpx
  • - Foto: Tanner Mardis
  • Israëlnieuws via Whatsapp

  • Nieuws

    Over Juda en Jozef

    Binyomin Jacobs, opperrabbijn - 17 december 2018

    We mogen met dankbaarheid terugkijken op de indrukwekkende bijeenkomst die we hadden in Leeuwarden waar de grootste menora ter wereld werd aangestoken. Perfect georganiseerd, een groot succesverhaal! Maar Chanoeka is weer voorbij en we pakken dus de gewone draad weer op. Maar wat is die gewone draad en wat was zo specifiek aan Chanoeka?

    Aartsvader Jacob heeft inmiddels vernomen dat zijn zoon Jozef nog in leven is en onderkoning is van Egypte. Jozef heeft aan zijn vader en zijn hele familie aangeboden om in Egypte te komen wonen om zo aan de hongersnood te ontkomen. Dit aanbod wordt aanvaard door Jacob en de voorbereiding voor de verhuizing begint.

    “Waarom zond Jacob Juda vooruit?”

    Jacob en zijn familie zullen niet zomaar ergens in Egypte gaan wonen, maar ze krijgen een eigen gebied, genaamd Goshen. Dat was voor Jacob van groot belang, want ondanks de materiële nood, wilde hij zich echt niet settelen in een omgeving die op spiritueel niveau door en door verdorven was. Heel begrijpelijk, want omgeving beïnvloedt. Het moge dan zo zijn dat kinderen thuis een prima opvoeding krijgen, maar als ze op school en gedurende de rest van de dag omgeven zijn door een cultuur die waarden en normen predikt die geheel in tegenstelling zijn met hetgeen ze thuis voor zich zien, dan is het maar de vraag of het thuis of het niet-thuis de uiteindelijke zeggenschap krijgt in het leven van het kind.

    “En Juda zond hij vóór zich uit naar Jozef om hem de weg te wijzen naar Goshen” (genesis 46:28). Waarom zond Jacob Juda vooruit? Een van de verklaringen luidt dat Jacob wilde dat Juda een school zou oprichten nog voordat allen zouden arriveren, opdat vanaf dag één het Woord van G’d bestudeerd zou kunnen worden. Een duidelijke actuele boodschap, voor iedere ouder. Maar, zo wordt de vraag gesteld, waarom stuurde Jacob zijn zoon Juda? Had hij niet beter gewoon aan Jozef kunnen vragen om de voorzieningen te treffen voor een school waar G’ds woord onderwezen zou worden? 

    Chanoeka is het feest waarbij onze omgeving centraal staat. We proberen de ons omringende duisternis te verlichten, aan de brede samenleving te verkondigen dat er een Eeuwige bestaat. Geweldig! Maar er zit een maar aan. Want intern moet er ook actiegevoerd worden. Binnen het gezin, maar ook bij ieder mens in zijn eigen geest en in zijn eigen leven. 

    Aartsvader Jacob en zijn familie leefden weliswaar in Egypte, maar stonden qua locatie en qua ethiek volledig buiten de Egyptische samenleving. Jozef daarentegen zat midden in het Egyptisch dagelijks leven en probeerde zoveel mogelijk de verdorven leefwijze te verbeteren en richting de Eeuwige te krijgen.

    Jozef kunnen we vergelijken met Chanoeka: licht brengen bij de ander, extern, dat was zijn specialisatie. Jacob wist dat en vroeg daarom aan Juda om de verhuizing voor te bereiden, want Juda stond symbool voor het geestelijk werken aan jezelf, de directe omgeving, intern. Beide benaderingen zijn juist en beide benaderingen dienen er te zijn. Wij moeten ons inzetten voor de ander maar tegelijkertijd mogen we onszelf en ons gezin niet vergeten.

    Over de auteur