fbpx
  • Likoedleider Benjamin Netanyahu tijdens het vieren van de overwinning bij de verkiezingen. - Foto: Flash90
  • Israëlnieuws via Whatsapp

  • Nieuws

    Likoed wint bij Israëlische verkiezingen

    Yochanan Visser - 3 maart 2020

    “Bibi is een politiek tovenaar”, schreef Herb Keinon de ervaren politieke commentator van The Jerusalem Post in een analyse over de kanjer van een overwinning die Benjamin ‘Bibi’ Netanyahu behaalde bij de derde verkiezing in één jaar tijd in Israёl afgelopen maandag. De definitieve resultaten laten nog even op zich wachten vanwege vertraging in het tellen van de stemmen van IDF-soldaten, maar het staat vast dat Likoed, de partij van Netanyahu veruit de grootste partij is geworden.

    Met zevennegentig procent van de stemmen geteld staat Likoed op 36 zetels tegenover Kachol Lavan (Blauw en Wit) met slechts 32 zetels. Gedurende de hele aanloop naar de nieuwe verkiezingen lieten verkiezingsonderzoeken zien dat Likoed achterliep bij Kachol Lavan dat bij de laatste verkiezingen in september de grootste partij was geworden. Daar kwam echter de laatste maand verandering in toen Likoed vol gas gaf in haar campagne.

    Was de boodschap van Netanyahu tijdens de twee verkiezingen in 2019 aan de kiezers steeds dat Likoed kon verliezen of al op verlies stond, de campagne was deze keer uiterst positief in dat opzicht. Keer op keer vertelde Netanyahu dat een grote opkomst van beslissende betekenis zou zijn voor een Likoedoverwinning en zijn regering liet zelfs een clip op TV zien waarin minderjarige Israёlis hun ouders opriepen te gaan stemmen om zo hun toekomst veilig te stellen.
    De Likoedcampagne werkte, vooral door de enorme energie van leider Netanyahu die kriskras door Israёl reisde om met de burgers in contact te komen en hen voortdurend opriep om te gaan stemmen.

    “Zoals het er nu naar uitziet, zal dat blok opnieuw geen meerderheid van tenminste 61 zetels krijgen en wordt momenteel verwacht dat het op 59 of 60 zetels zal uitkomen. Dat maakte de vorming van een werkbare coalitie lastig, maar niet onmogelijk.”

    Strategische fouten Kachol Lavan

    Daar stond tegenover dat Kachol Lavan opnieuw een aantal strategische fouten maakte die de partij de kop kostten. Zo richtte Kachol Lavan de aandacht uitsluitend op de juridische perikelen van Netanyahu die zich op 17 maart geconfronteerd ziet met een rechtszaak tegen hem vanwege vermeende corruptie. Sommige Kachol Lavanleiders, zoals nummer twee op de lijst Yair Lapid en de voormalige Israёlische minister van defensie Moshe ‘Boogie’ Ya’alon, leken volledig geobsedeerd met Netanyahu en werden daarover belachelijk gemaakt in de uiterst populaire satirische show ‘Eretz Nehederet’ (Een prachtig land).

    Een andere factor die waarschijnlijk een rol speelde bij de nederlaag van Kachol Lavan was het beschadigde imago van leider Benny Gantz en zijn gebrek aan charisma. Gantz, een voormalige stafchef van de IDF, kwam niet over als een man met visie en als iemand die de harten van de Israёlische kiezer wist te raken. Zijn imago werd verder beschadigd door zijn voornaamste campagnestrategist, Israel Bachar, die in een conversatie met een rabbijn zei dat de Kachol Lavanleider “zwak en stom” was en niet in staat zou zijn om het toenemende Iranese probleem voor Israёl te lijf te gaan.

    Likoed gebruikte uiteraard de uitspraak van Bachar, die werd ontslagen door Gantz, en zette dat af tegen een lange lijst van indrukwekkende prestaties die Netranyahu behaalde tijdens de bijna 14 jaar dat hij premier van Israёl was en is.

    Tot overmaat van ramp maakte de Israёlische politie vorige week ook bekend dat men een crimineel onderzoek was gestart tegen Fifth Dimension het failliete bedrijf van Gantz. Het bedrijf zou zich schuldig hebben gemaakt aan corruptiepraktijken en daarmee viel een ander stokpaardje van Kachol Lavan, namelijk dat de partij ‘schoon’ zou zijn.

    Op de verkiezingsdag zelf was een ander verschil waarneembaar tussen Likoed en Kachol Lavan. Likoed leek overal te zijn en Netanyahu gebruikte een live pagina op Facebook om voortdurend boodschappen naar het Israёlische volk te sturen en om het volk aan te sporen om te gaan stemmen. Likoed gebruikte vooral de juridische- en mediacampagne tegen Netanyahu om de premier neer te zetten als een uiterst succesvol leider die voortdurend wordt achtervolgd door jaloerse opponenten en een dolgedraaid juridisch apparaat dat opgestookt werd door de linkse televisiezenders in Israёl.

    Kachol Lavanleiders richtten hun aandacht echter uitsluitend op de progressieve bolwerken in het centrum van Israёl waar de bevolking in meerderheid links of links van het midden is. Deze tactiek faalde echter. In Tel Aviv, bijvoorbeeld, bleef de opkomst beduidend onder de landelijke 71 procent, de hoogste opkomst sinds het begin van deze eeuw.

    Kansen

    De aandacht richt zich nu op hoeveel zetels het door Likoed geleide rechtse blok uiteindelijk zal halen. Zoals het er nu naar uitziet, zal dat blok opnieuw geen meerderheid van tenminste 61 zetels krijgen en wordt momenteel verwacht dat het op 59 of 60 zetels zal uitkomen. Dat maakte de vorming van een werkbare coalitie lastig, maar niet onmogelijk.
    Likoed zal zich waarschijnlijk richten op rechtse elementen in de verslagen Kachol Lavanpartij die in feite bestaat uit drie partijen waarvan Telem, de partij van Boogie Ya’alon, de kleinste, maar ook de meest rechtse factie is in Kachol Lavan.

    Likoedpolitici zeggen dat het zeer wel mogelijk is dat er een aantal gekozen parlementariёrs uit centrum en centrum-rechtse partijen zullen overlopen naar Likoed of andere rechtse partijen waardoor er een meerderheidscoaltie zal zijn voor het eerst in meer dan een jaar.

    Het rechtse blok bestaat uit Likoed, Shas, Verenigd Thora Jodendom en Yamina.

    Yisrael Beiteinu is in feite ook een rechtse partij, maar sluit uit om zitting te nemen in een door Netanyahu geleide regering vanwege de slechte persoonlijk relatie van haar leider Avigdor Liberman met Netanyahu en vanwege de aanwezigheid van de ultra-orthodoxe partijen in het rechtse blok. De partij van Liberman bestaat voor een groot deel uit seculiere immigranten uit de voormalige Sovjet-Unie die een hekel hebben aan ultra-orthodoxe Joden.

    Hieronder de resultaten na telling van 97 procent van de stemmen:

    Over de auteur