Oude Testament in de Bijbel

7 redenen waarom het Oude Testament belangrijk is

In de vervangingstheologie draait veel, zo niet alles, om de relatie tussen het Oude en het Nieuwe Testament. Het belang van het Oude Testament is altijd al een punt van discussie geweest in de (kerk)geschiedenis: Van Marcion (2e eeuw) tot de Palestijnse bevrijdingstheologie van Sabeel.

Naim Ateek, een invloedrijk schrijver voor Sabeel, betitelt grote delen van het Oude Testament als bekrompen, nationalistisch, xenofoob en racistisch. Het Oude Testament wordt in deze Palestijnse kringen weliswaar niet officieel afgeschaft, maar opgesplitst in bekrompen teksten en teksten die als goddelijk gezaghebbend worden gezien. De vraag is of het Oude Testament bij ons wèl volledig functioneert.

Daarom: Een pleidooi voor het Oude Testament in zeven stellingen.

1: Wij hebben de Bijbel zelf gesplitst

Is het wel terecht dat we de Bijbel hebben opgesplitst in twee delen? De Bijbel zelf kent dit onderscheid niet; dat idee dateert pas uit de tweede eeuw na Christus. Petrus vergelijkt de brieven van Paulus met ‘de andere Schriften’ (= het Oude Testament) en stelt ze dus op één lijn.

2: Het is de Bijbel van de Messias en de apostelen

De Heere Jezus en alle apostelen leefden vanuit de enige Bijbel die zij hadden en dat is wat wij later het Oude Testament zijn gaan noemen. Jezus baseerde Zijn levenstaak op het Oude Testament (Lukas 4:16-21), legde aan de hand van het Oude Testament Zijn lijden en sterven uit en weerstond satan door uit het Oude Testament te citeren (Mattheüs 4).

De evangeliën en bijvoorbeeld de brief aan de Hebreeën staan vol met citaten uit het Oude Testament. En de Joden in Berea beoordeelden Paulus’ prediking aan de hand van het Oude Testament.

Het Oude Testament was voor hen normatief. Dat wil zeggen, als Paulus iets had verkondigd wat niet in het Oude Testament staat, hadden ze zijn boodschap niet geaccepteerd.

3: We hebben het Oude Testament nodig om het Nieuwe Testament te begrijpen

Wie driekwart van Gods openbaring buiten beschouwing laat, kan het Nieuwe Testament niet goed begrijpen. We hebben het Oude Testament nodig om te weten wat de betekenis en de taak van de Messias is en wat begrippen als bekering, wedergeboorte, offer, doop en verbond inhouden.

We zouden sommige zaken niet eens weten zonder het Oude Testament, zoals hoe het is in het Messiaans Vrederijk. Losgemaakt van het Oude Testament, leidt het Nieuwe Testament tot een andere godsdienst. Conclusie: Het ontjoodsen en ontzioniseren van de Bijbel beperkt zich nooit tot het Oude Testament, maar raakt ook altijd het Nieuwe Testament.

4: Het hoeft niet altijd over onszelf te gaan

Je gaat volgens mij de Bijbel pas echt lezen, als het je niet langer in de eerste plaats om jezelf gaat, maar om God. Ik lees de Bijbel omdat ik daarin het karakter van God leer kennen; Zijn grootheid, Zijn trouw, Zijn liefde, Zijn weg met Zijn volk Israël, Zijn hartstocht, bewogenheid en plannen voor de wereld. Ik lees de Bijbel niet omdat ik op elke bladzijde van de Bijbel iets van mijn gading kan vinden, ik lees het omdat ik met heel mijn hart geïnteresseerd ben in God! (Ds. Poot in Israel Aktueel)

In het Oude Testament komen wij, christenen, nog niet voor. Omdat het moderne christendom nogal heilsegoistisch is, kunnen we hier moeilijk mee omgaan. Het moet altijd om ons gaan. Daarom vergeestelijken we het Oude Testament graag, zodat ook wij er iets mee kunnen. Maar lees het gewoon zoals het tot je komt, zonder alles te gaan verbuigen en vergeestelijken.

Als het over Gods weg met Israël gaat, laat dat dan staan zoals het er staat. Als in de Psalmen Israël juicht om de verlossing die God geeft, maak daar dan niet gelijk(!) de verlossing van jezelf van. Als in diezelfde Psalmen Israël klaagt om haar lijden omwille van de Naam, vul daar dan niet gelijk je eigen lijden in.

Als de profeten spreken over de toekomst van Jeruzalem, vervang dat dan niet door de toekomst van de kerk. Lees in alle bescheidenheid mee, over de schouder van Israël heen.

5: Het heeft een rijke inhoud

  • Je krijgt een diep inzicht in het karakter en de liefde van God. Zoals God was en is voor Israël, zo is Hij ook voor ons. Lees over Gods verhevenheid in Jesaja, Zijn passie in Hosea, Zijn woede in Jeremia, Zijn toekomstvisioen in Zacharia.
  • Onze maatschappij wordt beheerst door thema’s waarover het Oude Testament spreekt, zoals armoede, onderdrukking, geweld, corruptie, gebrek aan solidariteit, huwelijks(on)trouw en afgoderij.
  • Het Oude Testament beschrijft de volle breedte aan menselijk ervaringen, ook in relatie tot God: klacht, twijfel, strijd, vreugde, lofliederen.

6: Het Nieuwe Testament heeft het Oude niet vervangen

Dat het Nieuwe Verbond een breuk betekent met het Oude Verbond blijft een hardnekkig misverstand in het Lichaam van Christus. Er is met de komst van de Messias wel een nieuwe periode aangebroken, maar het was wel een periode in de geschiedenis van God met Israël.

De apostelen wisten dat het Nieuwe Verbond niet iets totaal nieuws was, maar datgene wat de profeten hadden voorzegd  over Gods beloften aan Israël.

Vaak is tegen de geschiedenis van God met Israël aangekeken als een voorbereiding van Gods weg met de kerk. Het gaat in het Nieuwe Testament om de vervulling van Gods beloften uit het Oude Testament, maar die vervulling heeft nooit betekend dat de plaats van Israël zou verdampen of dat de profetieën in Christus zouden uitlopen en stoppen. God gaf de macht om de beloften aan Israël te vervullen in de handen van Zijn Zoon.

7: Het Nieuwe Testament gaat meer over Gods toorn dan het Oude Testament

Het sterven van de Messias heeft evenveel te maken met Zijn woede als met Zijn liefde; Jezus’ lijden laat ons Gods toorn over de zonde zien. Het evangelie wil van die toorn redden. Christus is Lam en Leeuw, Redder en Rechter.

Het Nieuwe Testament spreekt veel over hel en eeuwige verdoemenis en over wereldwijde straffen van volken op een manier die in het Oude Testament zo nog niet aanwezig is.

Dat relatief gezien het Nieuwe Testament meer over Gods liefde en minder over Gods straffende ingrijpen spreekt, hangt niet samen met een verschil in Godsbeeld, maar met het centrale heilsfeit van Christus’ komst en werk.

Lees hier meer over het Oude Testament

Geert-Jan (26) studeerde Theologie aan de Christelijke Hogeschool in Ede. Tijdens een studiereis naar Israël raakte hij onder de indruk van het land, de mensen en hun geloof. Voor isreality.nl schrijft Geert-Jan prikkelende blogs waarmee hij je geloofsleven wil verdiepen. Meer artikelen van Geert-Jan.

2 reacties

  1. Het Oude Testament hoort helemaal bij de bijbel. Zonder het Oude snappen we het Nieuwe niet. Tegelijkertijd moet je zeggen dat in het Nieuwe Testament alles tot z’n voleinding komt. Bekijk een website als de volgende en ik denk dat je op de goede weg bent naar een gezonde verhouding tussen OT en NT.

    wordofhisgrace. org/ntsuperiorot.htm (spatie weghalen)

  2. Alle “wrede delen” binnen het Oude Testament in de Bijbel zijn allang niet meer aan de orde…Duidelijk?

Wat denk jij er van?

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *